मध्यपूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे आता संकट केवळ तेलपुरवठ्यापुरते मर्यादित राहिलेले नाही. इराणने हॉर्मूज सामुद्रधुनीतून होणारा तेल आणि वायुपुरवठा रोखल्यानंतर आता समुद्राखालील इंटरनेट केबल्सवरही गंभीर धोका निर्माण झाल्याची माहिती समोर येत आहे. या केबल्सना जर नुकसान झाले, तर जगभरातील इंटरनेट सेवा मोठ्या प्रमाणात विस्कळीत होऊ शकतात.हॉर्मूज सामुद्रधुनी आणि लाल समुद्रातील बाब-अल-मंदेब हे जागतिक दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे जलमार्ग आहेत. या भागातून मोठ्या प्रमाणावर तेल, वायू आणि आंतरराष्ट्रीय जहाज वाहतूक चालते. याच मार्गांच्या समुद्रतळाशी जगभरातील इंटरनेट सेवा चालवणाऱ्या फायबर ऑप्टिक केबल्सचे जाळे पसरलेले आहे.
अहवालांनुसार, इराणने हॉर्मूज सामुद्रधुनीत पाणबुडी तैनात केल्याचा दावा केला आहे. यामुळे या भागातील समुद्रतळावरील केबल्सना धोका निर्माण झाला आहे. त्याचवेळी लाल समुद्रात इराण समर्थित हौथी गट जहाजांवर हल्ले करत असल्याने परिस्थिती आणखी गंभीर झाली आहे.समुद्राखालील फायबर ऑप्टिक केबल्स या जागतिक इंटरनेट नेटवर्कचा कणा मानल्या जातात. या केबल्सद्वारेच देशांदरम्यान डेटा, बँकिंग व्यवहार, सोशल मीडिया आणि डिजिटल सेवा चालतात.जर हॉर्मूज किंवा बाब-अल-मंदेब भागातील केबल्सना नुकसान झाले, तर त्याचा परिणाम खालीलप्रमाणे होऊ शकतो:
- जागतिक इंटरनेट सेवा मंदावणे किंवा पूर्णपणे ठप्प होणे
- बँकिंग व्यवहार आणि ऑनलाइन पेमेंट प्रणालींवर परिणाम
- भारतासह अनेक देशांतील डिजिटल सेवांमध्ये अडथळे
- आंतरराष्ट्रीय व्यापार आणि आर्थिक व्यवहारांवर परिणाम
यामुळे विमा कंपन्या आणि आंतरराष्ट्रीय जहाज वाहतूक क्षेत्रात भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे.
- इंटरनेट सेवा अचानक बंद होण्याची शक्यता
- ऑनलाइन बँकिंग आणि UPI व्यवहारांवर परिणाम
- डिजिटल व्यवसाय आणि IT क्षेत्रावर मोठा परिणाम
- जागतिक स्तरावर डेटा ट्रान्सफर मंदावण्याची शक्यता
- मध्यपूर्वेतील तणावामुळे जागतिक अर्थव्यवस्थेवर परिणाम
सध्याच्या परिस्थितीत अमेरिका आणि इतर देश या भागावर लक्ष ठेवून आहेत. समुद्रतळावरील केबल्सचे संरक्षण करण्यासाठी अतिरिक्त सुरक्षा उपाययोजना केल्या जाऊ शकतात. तसेच, पर्यायी नेटवर्क मार्गांचा वापर वाढवण्याचा प्रयत्नही होऊ शकतो.जर परिस्थिती आणखी बिघडली, तर जागतिक इंटरनेट सेवांवर मोठा परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय पातळीवर या संकटावर तोडगा काढण्यासाठी प्रयत्न सुरू होण्याची शक्यता आहे. हॉर्मूज सामुद्रधुनीतील वाढता तणाव आता केवळ तेलपुरवठ्यापुरता मर्यादित राहिलेला नाही, तर जागतिक इंटरनेट संरचनेलाही मोठा धोका निर्माण झाला आहे. समुद्राखालील केबल्स सुरक्षित ठेवणे ही आता जागतिक गरज बनली आहे. येणाऱ्या काळात या परिस्थितीचा जागतिक अर्थव्यवस्था आणि डिजिटल जगावर मोठा परिणाम होऊ शकतो.
